Zdjęcie popielnicy częściowo zasypanej w grobie skrzyniowym po 10 latach ekspozycji na warunki atmosferyczne Trzebiatkowa, lato 2026

Odkryte w 2001 roku stanowisko było w latach 2002–2006 przedmiotem systematycznych badań wykopaliskowych prowadzonych przez Muzeum w Lęborku. Odkryto 77 obiektów różnej konstrukcji, wśród których dominowały kamienne groby skrzynkowe. W ich wnętrzu umieszczano od jednej do sześciu popielnic. Łącznie z cmentarzyska pozyskano niemal 200 popielnic oraz liczne naczynia towarzyszące.

Cmentarzysko, z którego pochodzi wzór tej popielnicy, datowane jest na ok. 300–200 r. p.n.e., czyli na końcową fazę etapu rozkwitu i początek etapu zanikania kultury pomorskiej. Ukazuje bogactwo form oraz ornamentyki naczyń wykorzystywanych jako urny pogrzebowe. Stanowi cenne źródło wiedzy o obrzędowości pogrzebowej ludności zamieszkującej Pomorze we wczesnej epoce żelaza oraz inspirację dla współczesnych rekonstrukcji historycznych.

Popielnica ma formę banistą o wyraźnie wydzielonej szyjce i szerokim, zaokrąglonym brzuścu. Przejście szyjki w brzusiec zaznaczone jest wyraźnym załomem. Powierzchnia w górnej części naczynia jest starannie opracowana, natomiast poniżej linii zdobienia przechodzi w powierzchnię wyraźnie chropowaconą. Zdobienie występuje zarówno na brzuścu, jak i na pokrywce, tworząc układ regularnie rozmieszczonych punktów i otworów.

Szczególnie interesujący jest sposób wykonania zdobienia naczynia. Wzdłuż linii zdobienia widoczne są regularnie rozmieszczone punkty, z których część stanowią niewielkie otwory wykonane na wylot przez ściankę naczynia. Od strony zewnętrznej tworzą one element kompozycji dekoracyjnej, podczas gdy w innych miejscach powierzchnia została opracowana w odmienny sposób, między innymi poprzez jej chropowacenie.

W dostępnych źródłach online znane są analogie wykorzystania otworów w zdobieniu popielnic oczkowych i twarzowych, gdzie tworzą one jednak jedynie schematyczne elementy przedstawienia twarzy, takie jak oczy, usta. W przypadku tej popielnicy perforacje zostały wykorzystane inaczej, stając się środkiem budowania zewnętrznego ornamentu. Choć nie udało się odnaleźć drugiej popielnicy zdobionej w analogiczny sposób, motyw ten jest kolejnym przykładem różnorodności i niepowtarzalności popielnic kultury pomorskiej.